|
|
Chińczyk był odkrywcš Ameryki?
Konrad Godlewski 17-01-2006, ostatnia aktualizacja 17-01-2006 18:40
Mapa ukazujšca cały glob ziemski przekonuje, że to Chińczycy pierwsi odkryli Amerykę i resztę wiata na poczštku XV w. - To fałszywka - mówiš krytycy
Zdumiewajšca mapa przedstawia szczegółowy zarys linii brzegowej Europy, Afryki i Azji, a także obu Ameryk, Australii i Antarktydy. Ukazuje również rzeki, w tym dwa ródła Nilu, które europejscy podróżnicy odkryli dopiero w XIX w. Na poniedziałkowš prezentację dokumentu w Pekinie przybył tłum zagranicznych korespondentów.
Autentycznoć mapy w cišgu trzech tygodni majš potwierdzić badacze z Uniwersytetu Waikato w Nowej Zelandii. Próbki papieru i tuszu dostali jeszcze przed Bożym Narodzeniem.
- Ta mapa pokazuje, że chiński podróżnik admirał Zheng He odkrył Amerykę 70 lat przed Krzysztofem Kolumbem - powiedział Liu Gang, szef firmy prawniczej, kolekcjoner antyków i właciciel mapy.
Liu Gang kupił jš pięć lat temu za niespełna 500 dol. Zaintrygowała go, bo według opisu powstała w 1418 r. Poproszeni o radę chińscy historycy nie potrafili mu wyjanić zagadki. Odpowiedzi dostarczyła dopiero ksišżka Gavina Menziesa - emerytowanego kapitana atomowej łodzi podwodnej - "1421: Rok, w którym Chińczycy odkryli wiat". Liu przeczytał jš jesieniš ubiegłego roku i postanowił pokazać mapę publicznie.
Gavin Menzies wydał ksišżkę będšcš podsumowaniem 15-letnich poszukiwań. Przez ten czas autor próbował wyjanić tajemnicę map ukazujšcych rozległe połacie globu ziemskiego na długo przed ich odkryciem przez Kolumba, Diaza, Magellana, a nawet Cooka.
Kosmici i zaginione cywilizacje
Jednš z takich zagadek jest niewštpliwie autentyczna mapa wykrelona w 1507 r. przez niemieckiego kosmografa Martina Waldseemüllera ukazujšca m.in. Pacyfik i zachodnie wybrzeże obu Ameryk (to Niemiec pierwszy użył nazwy "Ameryka").Tymczasem pierwszym Europejczykiem, który zobaczył Ocean Spokojny, był dopiero portugalski konkwistador Vasco Nunez de Balboa w 1513 r.
Za podobnš zagadkę uchodzi datowana na 1513 r. mapa tureckiego admirała Piri Reisa ukazujšca m.in. Antarktydę, a także mapy Albertina di Virga z 1409 r. i Pizzigana z 1424 r. Obie ukazujš Amerykę na długo przed wyprawš Kolumba.
Tajemnicze dokumenty od lat budziły ciekawoć uczonych, ale nikt nie potrafił obronić sensownej teorii wyjaniajšcej ich ródło. Pojawiały się natomiast mniej lub bardziej niesamowite historie. W latach 50. amerykański historyk Charles Hapgood dowodził, że oryginały wykreliła 9,5 tys. lat temu jaka przedpotopowa cywilizacja. Przebił go jednak Erich Daniken, który utrzymywał, że ródłem kartograficznego objawienia byli przybysze z kosmosu.
Jak chiński admirał zdobywał wiat
Według teorii Menziesa mapy skopiowano od Chińczyków. Na poczštku XV w. to oni mieli najnowoczeniejszš na wiecie flotę. Chińskie odwzorowania mogły trafić do Europy za porednictwem arabskich żeglarzy, z którymi kraj ten prowadził ożywiony handel. To włanie arabowie w VII w. przynieli do Chin islam.
Brytyjski kapitan uważa, że prawdziwymi odkrywcami Australii, Ameryki i Antarktydy byli żeglarze z armady dowodzonej przez admirała Zheng He. W latach 1405-33 chińska flota odbyła szereg podróży, docierajšc m.in. do Indii, Półwyspu Arabskiego i Afryki. Historycy twierdzš, że Zheng He złapał bakcyla dalekich wypraw, słuchajšc w dzieciństwie opowieci krewnych, którzy pielgrzymowali do Mekki. Sam zresztš odbył póniej takš podróż.
Niektórzy chińscy autorzy sugerujš, że to on był pierwowzorem postaci Sindbada Żeglarza.
Menzies uważa, że chińskie okręty dotarły o wiele dalej niż do Afryki. W ksišżce wylicza szereg rozrzuconych po całym globie znalezisk, które dowodzš chińskiej bytnoci. Przekonuje, że relacje z podróży na cesarskim dworze zniszczono z przyczyn politycznych. Mapa Liu Ganga ma być nowym dowodem na potwierdzenie jego teorii.
Wczoraj w Narodowym Muzeum Morskim w Greenwich Gavin Menzies wygłosił odczyt, w którym stwierdził: "Dokument jest autentyczny. To Chińczycy odkryli Amerykę". Zapytany o trzyletniš różnicę między datš powstania mapy Liu Ganga (1418 r.) a proponowanš we własnej ksišżce datš odkrycia Ameryki przez żeglarzy z Państwa rodka (1421r.) odpowiedział: - Nie doceniłem Chińczyków.
Jest autentyczna, bo ma błędy
Za autentycznociš nabytku Liu Ganga majš przemawiać błędy powielone póniej na niektórych mapach Europejczyków. To m.in. ukazanie Kalifornii jako wyspy, a nie półwyspu; błędne rozmiary i położenie Australii, a także brak Wysp Brytyjskich. Przejcie południowo-wschodnie na północ od Syberii, które dzi muszš przecierać lodołamacze (ze słynnym "Leninem" na czele), na chińskiej mapie jest pozbawione kry. Menzies powołuje się na klimatologów, twierdzšc, że w XV w. na północy było cieplej i chińscy żeglarze mogli opłynšć Eurazję od północy. Kolejnym dowodem na autentycznoć majš być trafne opisy australijskich Aborygenów i amerykańskich Indian.
Nawet jeli nowozelandzcy uczeni potwierdzš prawdziwoć mapy, to nie utnš w ten sposób dyskusji, bowiem nabytek Liu Ganga nie jest oryginałem, lecz kopiš wykonanš w 1763 r. przez niejakiego Mo Yi Tonga. Sš też inne wštpliwoci.
Amerykę odkryli Azjaci
- Język mapy zawiera zwroty nieużywane na poczštku XV w. - zauważa Gong Yingyan, badacz map z Uniwersytetu Zhejiang. Jednym z przykładów jest słowo okrelajšce chrzecijańskiego Boga ("Tianzhu", tzn. Pan Niebios), które pojawiło się w Chinach dopiero wraz z rozwinięciem misji jezuitów na poczštku XVI w. Zdaniem uczonego podejrzany jest także sam rzut, w jakim nakrelono mapę. To również zapożyczenie od przybyszy z Zachodu z pewnociš (według Yingyana) niestosowane w Chinach w 1418 r.
Menzies i Liu sš jednak przekonani, że podobnych czekajšcych na odkrycie map jest więcej, tak samo jak archeologicznych znalezisk, które potwierdzš teorię o transkontynentalnych podróżach Chińczyków. Duet liczy na to, że nagłonienie odkrycia zachęci kolekcjonerów, by bliżej przyjrzeli się swoim zbiorom. "The Economist" przypomina, że redniowieczne mapy to dochodowy interes. Za kopię mapy Waldseemüllera amerykańska Biblioteka Kongresu zapłaciła niedawno 10 mln dol.
Pozostaje jeszcze punkt widzenia antropologów - Amerykę tak naprawdę odkryli nie Chińczycy, wikingowie czy nawet w najmielszych hipotezach Fenicjanie, ale mieszkańcy dzisiejszej Mongolii i Syberii jakie 12-13 tys. lat temu, kiedy odważyli się przejć po lodzie Cieninę Beringa.
|